วันนี้ (22 ม.ค.2569) สำนักงานประกันสังคมได้ดำเนินการเปิดรับฟังความคิดเห็นและข้อเสนอแนะจากทุกภาคส่วนต่อร่างระเบียบกระทรวงแรงงาน ว่าด้วยหลักเกณฑ์และวิธีการเลือกตั้งผู้แทนฝ่ายนายจ้างและผู้แทนฝ่ายผู้ประกันตนเพื่อเข้าดำรงตำแหน่งกรรมการในคณะกรรมการประกันสังคม (บอร์ดประกันสังคม) ฉบับใหม่ โดยกำหนดระยะเวลาการทำประชาพิจารณ์ตั้งแต่วันที่ 15 ม.ค. - 14 ก.พ.2569 เพื่อนำข้อมูลที่ได้ไปปรับปรุงร่างกฎหมายให้มีความเหมาะสม ทันสมัย และสอดคล้องกับการมีส่วนร่วมของประชาชนอย่างแท้จริง

อย่างไรก็ตาม ประเด็นการปรับเปลี่ยนเกณฑ์การเลือกตั้งนี้ได้สร้างกระแสวิพากษ์วิจารณ์อย่างกว้างขวาง โดยเฉพาะจาก ทีมประกันสังคมก้าวหน้า ซึ่งเป็นกลุ่มผู้แทนฝ่ายผู้ประกันตนในบอร์ดชุดปัจจุบัน ทางกลุ่มได้ออกมาเคลื่อนไหวรณรงค์ให้ผู้ประกันตนทุกประเภทเข้าไปแสดงความไม่เห็นด้วยในทุกหัวข้อของแบบสอบถามประชาพิจารณ์ เนื่องจากมีความกังวลว่าร่างระเบียบฉบับใหม่มีเจตนาแอบแฝงในการสกัดกั้นตัวแทนที่มาจากความต้องการของภาคประชาชน และอาจเปิดช่องให้เกิดการแทรกแซงจากกลุ่มจัดตั้งได้ง่ายขึ้น

โดย รศ.ษัษฐรัมย์ ธรรมบุษดี กรรมการประกันสังคมสัดส่วนผู้ประกันตนจากทีมประกันสังคมก้าวหน้า ให้ความเห็นว่า กติกาใหม่นี้จะทำให้คะแนนเสียงของผู้ประกันตนเกิดความแตกแยก และเปิดโอกาสให้ผู้สมัครจากกลุ่มจัดตั้งหรือกลุ่มที่มีฐานคะแนนเฉพาะเจาะจงสามารถแทรกตัวเข้ามาเป็นกรรมการได้ง่ายขึ้น แม้จะได้รับคะแนนความนิยมโดยรวมไม่สูงนักก็ตาม ต่างจากระบบเดิมที่ผู้ชนะอันดับ 1-7 มักเป็นทีมที่ได้รับคะแนนความนิยมสูงสุดในระดับประเทศ (Popular Vote) ซึ่งสร้างความเป็นปึกแผ่นในการทำงานและรักษาผลประโยชน์ของผู้ประกันตนได้อย่างเข้มแข็งกว่า

เทียบเกณฑ์การเลือกตั้ง เก่า VS ใหม่

1. สิทธิการออกเสียงลงคะแนน

• แบบเก่า : ผู้ประกันตน 1 คน สามารถเลือกผู้สมัครได้ยกทีมจำนวน 7 คน ซึ่งสอดคล้องกับจำนวนกรรมการในสัดส่วนคณะกรรมการไตรภาคี


• แบบใหม่ : ผู้ประกันตน 1 คน สามารถเลือกผู้สมัครได้เพียง 1 คน (1 หมายเลข) เท่านั้น

2. เกณฑ์การตัดสินผู้ชนะและการรวบรวมคะแนน

• แบบเก่า : ผู้ที่ได้รับคะแนนสูงสุด (Popular Vote) อันดับ 1 ถึง 7 จะได้รับการคัดเลือกเป็นกรรมการ ทำให้ได้ตัวแทนที่เป็นปึกแผ่นและมาจากเสียงส่วนใหญ่แท้จริง


• แบบใหม่ : คะแนนจะเกิดการกระจาย ทำให้ผู้สมัครที่ได้คะแนนนิยมโดยรวมน้อย เช่น 2,000 คะแนน อาจแทรกตัวเข้ามาเป็นกรรมการได้หากมีการจัดตั้งฐานเสียงเฉพาะกลุ่ม เมื่อเทียบกับอันดับ 1 ที่อาจได้ถึง 100,000 คะแนน

3. การแบ่งกลุ่มประเภทผู้ประกันตน

• แบบเก่า : ผู้ประกันตนทุกมาตรา (33, 39, 40) อยู่ในกลุ่มเดียวกัน และร่วมกันเลือกผู้แทนทั้ง 7 คน


• แบบใหม่ : แบ่งจำนวนผู้แทนแยกตามประเภทมาตรา 33, 39 และ 40 โดยใช้สูตรคำนวณสัดส่วน ซึ่งกำหนดให้ ม.39 และ 40 จะมีผู้แทนได้มาตราละ 1 คน ทันทีหากไม่ถึงเกณฑ์เฉลี่ย ทำให้ ม.33 ซึ่งเป็นคนส่วนใหญ่เสียสิทธิในการมีตัวแทนที่สะท้อนจำนวนประชากรจริง

4. คุณสมบัติและความเป็นกลางทางการเมือง

• แบบเก่า : ยึดตามหลักเกณฑ์ความรู้ความสามารถพื้นฐานทั่วไป


• แบบใหม่ : เพิ่มเงื่อนไขว่าต้องเป็น "กลางทางการเมือง" และไม่อยู่ภายใต้อิทธิพลของพรรคการเมืองหรือนักการเมือง ซึ่งทีมก้าวหน้ามองว่าเป็นการใช้ดุลพินิจของคณะกรรมการเลือกตั้งเพื่อสกัดกั้นหรือตัดสิทธิผู้สมัครที่มีจุดยืนทางการเมืองชัดเจน ซึ่งอาจขัดต่อหลักรัฐธรรมนูญ

5. การส่งเงินสมทบของผู้สมัคร

• แบบเก่า : ไม่ได้ระบุเงื่อนไขความต่อเนื่องที่ซับซ้อน


• แบบใหม่ : ผู้สมัครต้องมีการส่งเงินสมทบรวมกันไม่น้อยกว่า 48 เดือน ภายในระยะเวลา 60 เดือน ก่อนการประกาศเลือกตั้ง

6. รูปแบบการบริหารจัดการ

• แบบเก่า : ดำเนินการตามระเบียบเดิมที่ไม่ได้เน้นระบบดิจิทัล


• แบบใหม่ : ให้นำกฎหมายว่าด้วยวิธีปฏิบัติราชการทางอิเล็กทรอนิกส์และระบบดิจิทัลมาใช้บังคับเพื่ออำนวยความสะดวก

วิธีและขั้นตอนการลงประชาพิจารณ์

เพื่อให้เสียงของผู้ประกันตนส่งถึงผู้บริหารกระทรวงแรงงาน ทีมประกันสังคมก้าวหน้าจึงขอเชิญชวนให้ประชาชนร่วมแสดงพลังผ่านช่องทางประชาพิจารณ์ภายในวันที่ 14 ก.พ.2569 โดยมีขั้นตอนดังนี้

1. ทางช่องทางออนไลน์ ได้แก่

• ระบบกลางทางกฎหมาย http://www.law.go.th


• เว็บไซต์ของ สำนักงานประกันสังคม


• แบบรับฟังความคิดเห็นต่อร่างระเบียบกระทรวงแรงงานว่าด้วยหลักเกณฑ์และวิธีการเลือกตั้งผู้แทนฝ่ายนายจ้างและผู้แทนฝ่ายผู้ประกันตนเป็นกรรมการในคณะกรรมการประกันสังคม พ.ศ. ....

 

2. ศึกษารายละเอียดของร่างระเบียบกระทรวงแรงงานที่ต้องการปรับปรุง ซึ่งครอบคลุมทั้งเรื่องคุณสมบัติผู้สมัครและวิธีการลงคะแนน

3. ตอบแบบสอบถามตามความเห็นจริง

4. สำหรับผู้ที่ไม่สะดวกทางออนไลน์ สามารถเดินทางไปแสดงความคิดเห็นได้ที่สำนักงานประกันสังคมกรุงเทพมหานครพื้นที่ สำนักงานประกันสังคมจังหวัด หรือสำนักงานประกันสังคมจังหวัดสาขาทั่วประเทศ

การมีส่วนร่วมในครั้งนี้ถือเป็นกุญแจสำคัญในการปกป้องเงินกองทุนประกันสังคมที่มีมูลค่ามหาศาล และเพื่อให้แน่ใจว่าผู้แทนที่จะเข้าไปทำหน้าที่ในบอร์ด สปส. เป็นตัวแทนที่มาจากความต้องการและรักษาผลประโยชน์สูงสุดของพี่น้องแรงงานอย่างแท้จริง